تاملی در شیوه های تبلیغاتی

24

شاید عجیب باشد اما واقعیت دارد و به سختی قابل انکار است، در کشوری که برگزاری انتخابات به امری مرسوم و عادی تبدیل شده و هر دو سال یک بار مردم دو انتخابات همزمان را تجریه می کنند، انتخابات از کیفیت لازم برخوردار نباشد، برای اثبات این ادعا می توان به یک دلیل منطقی اشاره کرد که آن هم هزینه های بالای تبلیغاتی است که از سویی بر سیاست ورزی و خرد ورزی تاثیر گذاشته است و از سوی دیگر نمایانگر نبود دانش انتخاباتی است.

در یک انتخابات با کیفیت و مبتنی بر سیاست ورزی حرفه ای، انتخابات محل بروز وعده های سنجیده نامزدهای انتخاباتی است، تخریب در انتخابات کاهش پیدا کرده و جای خود را به نقد رقبا می دهد؛ اما اکنون در استانی همچون سیستان و بلوچستان شاهد آن نیستیم.

رقابت های انتخاباتی سالم بر مبنای تامین منافع مردم است چرا که یک نامزد در صورت پیروزی در راستای توسعه و رفع مشکلات این دیار اهتمام ویژه ای را به دور از کمی گرائی و فامیل گرائی خواهد داشت.

از سوئی اگر سیاست ورزی حرفه ای در دستور کار قرار بگیرد، هزینه های انتخاباتی به طور شفاف در اختیار عموم به منظور تصمیم گیری هدفمند قرار خواهد گرفت و هزینه های غیر ضروری به طور چمشگیری کاهش پیدا خواهد کرد.

هزینه های تحمیلی در راستای نگاه سنتی به انتخابات

بسیاری از هزینه های رقابت انتخاباتی بر پایه نگاه و رویکرد سنتی به فعالیت انتخاباتی و بر اساس نگاه عقب افتاده به فعالیت های کمپینی شکل گرفته اند.

بر اساس بررسی های موجود در فضای سنتی سیستان و بلوچستان حدود ۶۹ درصد از هزینه های ستادی صرف مقوله تبلیغات می شود و این بعد انتخاباتی بیشترین سهم از هزینه ها را خود اختصاص می دهد.

بر اساس نگاه سنتی شکل گرفته در فضای سیاسی سیستان و بلوچستان این هزینه ها که اغلب به شکلی مبهم و غیر شفاف در اختیار نامزد های انتخاباتی قرار می گیرد، در راستای چاپ فله ای و بی برنامه بروشور و پوسترها تبلیغاتی نامزدها است که به همین میزان می توان اثرگذاری بیشتر را با اندک اقلام تبلیغاتی اجرائی کرد.

این وضعیت سال ها است که مورد انتقادات قرار داشته و اکنون شاهد شکل گیری نگاهی سنتی و قومیتی در انتخابات سیستان و بلوچستان هستیم و بعضا شاهد درگیر کردن مفاد دینی از جمله فتوای مذهبی در پیش برد اهداف سیاسی هستیم.

ارتباطات سنتی در صدر مهم ترین راهبردهای تبلیغاتی

مدیریت مبارزات انتخاباتی و چگونگی انجام تبلیغات انتخاباتی، مباحثی است که ادبیات گسترده‌ای دارد؛ اما بی‌توجهی به این مساله در ایران، سبب شده تا با وجود خرج‌های هنگفت در ایام انتخابات، شاهد مبارزات انتخاباتی دقیق و هوشمندانه‌ای نباشیم.

در فضای سیستان و بلوچستان که برگرفته از بیش از ۴۳۰ تیره و طایفه است، قوم گرائی یا بهتر از آن مقوله تکنیک تبلیغات با استفاده از ظرفیت ارتباطات سنتی در صدر مهم ترین راهبرد تبلیغاتی قرار دارد که تا کنون به اغلب نمایندگان گذشته در این حوزه روی خوش نشان داده و آنان را بهارستان نشین کرده است.

با نگاهی اجمالی به ستادهای فعال در این استان به سه ستاد انتخاباتی برخورد می کنیم، گونه اول، ستاد انتخاباتی است که در آن اولا هیچ پیام متقاعد‌کننده‌ای برای رای‌دهندگان وجود ندارد و ثانیا از ایده مشخصی در زمینه شناسایی گروه هدف نیز پیروی نمی‌کند؛ این ستاد انتخاباتی، از ابتدا هیچ جهت معینی ندارد و با اتکا به آن، شرایط نه تنها بهتر نمی‌شود، بلکه رفته‌رفته به وخامت اوضاع نامزد یا نامزدهای موردنظر افزوده می‌شود.

گونه دوم ستادهای بازنده، پیام روشن و گروه هدف مشخصی دارند؛ اما از برنامه معینی برای پخش پیام و همچنین جذب این رای‌دهندگان برخوردار نیستند، این گونه ستادها نیز تنها سبب هدر رفتن زمان و رای رای‌دهندگان می‌شوند و به جای پیشبرد اهداف و برنامه، بیشتر مشغول رویدادهای روز، فعالیت‌های رقیبان و رصد شایعات مطرح شده در فضای مجازی و یا واکنش نشان دادن به رویدادها و عوامل بیرونی است.

در نهایت، گونه سوم، ستادهایی را شامل می‌شود که پیام روشن، مخاطبان و گروه هدف مشخص و برنامه معینی دارند؛ اما یا در پیشبرد این برنامه ضعیف عمل می‌کنند (به علت ضعف برنامه) یا برنامه را به‌درستی اجرا نمی‌کنند. در واقع این گونه ستادهای انتخاباتی، ستادهای انتخاباتی تنبلی هستند که برای اجرا نکردن برنامه و در نتیجه برای برنامه‌های عقب مانده خود، بهانه‌های ریزودرشت می‌بافند تا آنجایی که با مهارتی که در بهانه آوردن پیدا می‌کنند در روز انتخابات نیز برای باخت خود بهانه‌های خوبی می‌تراشند.

تکنیک ها تبلیغاتی آمیخته با نگاه سنتی

استفاده از راهبرد استفاده از ظرفیت ارتباطات سنتی مهم ترین راهبرد و تکنیک تبلیغاتی نامزدهای انتخاباتی در سیستان و بلوچستان است. برای این افراد رسانه در قامت علما، ریش سفیدان و افراد نفوذ کننده و اثر گذار در باور مردم است که در کنار همراهی نگاه عالمان و بزرگان جریان قومی و مذهبی، مبلغ تفکر، آرمان و راهبردهای آنان می شوند.

در این دیار سهم آوری رسانه های سایبری جایگاه بسیار پایین در بعد جریان سازی رسانه ای برای پیش برد اهداف تبلیغاتی نامزدهای انتخاباتی دارد. به سبب بافت ۵۱ درصدی روستایی و عشایری استان هنوز رسانه های سایبری جایگاه خود را در سطح استانی به دست نیاورده اند.

تحمیل این شرایط در کنار ۱۵۰ هزار نفر جمعیت سیار استان، بسیاری از نامزدهای انتخاباتی را به سوی استفاده از ظرفیت ارتباطات سنتی در سیستان و بلوچستان سوق داده است. حتی زاهدان مرکز این دیار نیز از این قاعده مستثنی نیست، چرا که بر اساس آمار مرکز بهداشت استان بیش از ۴۰۰ هزار نفر از جمعیت حدود یک میلیونی این شهر حاشیه نشین هستند و برای اثرگذاری در باور آنان از ظرفیت طایفه و طایفه گرائی بهره گیری می شود.

استفاده از باورهای دینی و مذهبی از دیگر تاکتیک های تبلیغاتی در سیستان و بلوچستان است به طوری که بعضا با فتواهای مذهبی علما مبنی بر حرام بودن رای به دیگر افراد خارج از لیست، شرایط سختی را به باور و انتخاب مردم تحمیل می کنند.

در این راه نیز نباید از دیدار چهره به چهره با طوایف استان غافل بود، برخی از نامزدها از یک سال پیش این دیدارهای چهره به چهره را دستور کار خود قرار داده و تا کنون بالغ بر صدها دیدار قومی و قبیله ای با اعضای طوایف مختلف به منظور همسوئی داشته اند.

مهندسی تبلیغات شهری، استفاده از ظرفیت کانال ها تلگرامی و دیگر شبکه های اجتماعی به منظور اثرگذاری در باور قشر فرهیخته، دانشجو و فعال سیاسی از دیگر تاکتیک های بکار رفته در تبلیغات نامزدهای انتخاباتی در سیستان و بلوچستان است که از جایگاه ضعیفی برخوردار است.

شام سیاسی

برپایی سفره های گسترده شام سیاسی به منظور کسب آرای مردم هر شب هزاران نفر را پای این خوان می کشاند. این الگو، بعضا ۲۰ ساعته شدن رستوران و آشپرخانه های غذای آماده را در شهرهای استان سبب شده است.

بر اساس آمارهای موجود؛ هزینه ها تبلیغاتی بسته به وزن سیاسی افراد متغییراست ولی بحث هزینه های میلیونی در انتخابات مجلس شورای اسلامی حساسیت افکار عموم را بر انگیخته است به طوری که مردم از ثروت در کمین خانه ملت نگران اند.

فرصت تبلیغات

تبلیغات متنی

استخدام در وب نگین
 
   

کانال اختصاصی وب نگین در تلگرام

پاسخ